Voor mij is Japan één van de geweldigste – misschien wel dé geweldigste – bestemming om te bezoeken. Ik vind het land en vooral de cultuur zo gaaf, dat het een plek is waar ik mezelf gerust zou zien wonen. Als getrouwde man kun je zoiets niet in je eentje beslissen, vandaar dat Nederland nog steeds mijn thuisbasis vormt. Maar op de een of andere manier blijft Japan mij trekken. Dat zorgt ervoor dat de algoritmes op social dat ook door hebben en mij blijven bestoken met beelden vanuit Japan. Vorig jaar waren dat vooral tips van wat ik niet zou moeten missen tijdens de toen aanstaande reis met m’n jongste dochter naar Japan.
Dit jaar lijkt het erop dat ik vooral beelden te zien krijg van hoe druk het is op populaire toeristische plekken in Japan. Ik zie filmpjes van mensen die schuifelend door het historische hart van Kyoto bewegen of die in Tokyo vast staan op de autovrije Nakamise-dori, die naar de beroemde tempel Senso-ji leidt.
Enorme toename in toerisme
Japan heeft in 2024 een opmerkelijke stijging in toerisme gezien, met een recordaantal van 36,87 miljoen internationale bezoekers, een toename van 47,1% ten opzichte van 2023. Deze groei overtreft het vorige hoogtepunt van 31,9 miljoen bezoekers in 2019. De zwakke yen heeft bijgedragen aan deze stijging, waardoor Japan een aantrekkelijkere bestemming is geworden voor buitenlandse toeristen. De stijging in toerisme heeft geleid tot discussies over overtoerisme in populaire steden zoals Kyoto, waar lokale bewoners de drukte en het gedrag van toeristen als storend ervaren.
Te goedkoop
Ik merkte vorig jaar al dat het in Tokyo drukker was dan tijdens mijn vorige bezoek, dat zes jaar eerder plaatsvond. Wat mij ook opviel was hoe goedkoop het in Japan was. In 2018 liepen de prijzen in Japan naar mijn gevoel nog in de pas met die in Europa. Nu ervoer ik Japan als goedkoop en dat is wat ik vanuit de media terugkrijg. Zo kun je in een stad als Tokyo gemakkelijk een goede lunch krijgen voor pakweg 6 euro en dat is dan inclusief gratis water en/of thee. Vergelijk dat met de horeca in Nederland, waar je tegenwoordig gemakkelijk 6 euro betaalt voor een halve liter water.
Oplossingen
Hoe ga je als land of stad om met overtoerisme? Want dat is waar men in Japan inmiddels mee te maken aan het krijgen is. Op steeds meer plekken ervaar je dat er een disbalans aan het ontstaan is en dat het toerisme een te zware druk op de samenleving heeft. Vandaar dat men aan het zoeken is naar oplossingen.
Er gaan in Japan nu stemmen op om hogere toegangsprijzen te hanteren voor buitenlandse toeristen in vergelijking met lokale bezoekers. Dit komt door de toename van toerisme en de daarmee gepaard gaande overlast en drukte bij populaire bezienswaardigheden. Een voorbeeld is het Himeji-kasteel, waar de burgemeester heeft voorgesteld om de toegangsprijs voor buitenlandse toeristen te verhogen van ongeveer 6 dollar naar 30 dollar, terwijl de prijs voor lokale bezoekers rond de 5 dollar zou blijven.
Daarnaast overweegt de Hokkaido Tourism Organisation een ‘dual pricing’-systeem, waarbij lokale inwoners minder betalen dan buitenlandse toeristen. Dit voorstel is bedoeld om te voorkomen dat Japanse inwoners worden verdrongen door toeristen in populaire gebieden. Dit soort ideeën leiden tot gemengde reacties. Sommigen zien het als een noodzakelijke maatregel om de druk op lokale infrastructuur en gemeenschappen te verlichten, terwijl anderen het beschouwen als discriminerend en oneerlijk tegenover buitenlandse bezoekers.
